Uzročnik toksoplazmoze je parazit Toksoplazmoza gondii, koji se nastanjuje u svim toplokrvnim životinjama i ljudima. Oko 10 do 20 odsto osoba je zaraženo toksoplazmozom, ali samo kod malog broja dođe do razvoja bolesti. Krajnji prenosnici ove bolesti su mačke koje putem svog fecesa izlučuju toksoplazmozu u okolinu.

“Kućne” mačke, odnosno mace koje ne provode mnogo vremena napolju u znatno manjoj mjeri imaju mogućnost da se zaraze toksoplazmozom, a samim tim da je prenesu na čovjeka.

– Međutim, mačke koje su neprestano “kuća-napolje-kuća-napolje” imaju veći rizik obolijevanja. Da bismo spriječili unos toksoplazme u svoj organizam neophodna je redovna higijena ruku, pranje ruku, voća i povrća koje se nalazi na zemlji i blizu zemlje po kojoj mace mogu da vrše nuždu – savjetuje Boris Egić, doktor veterinarske medicine iz Vet-Centra Banjaluka.

Infekcija ovim parazitom moguća je i putem termički nedovoljno obrađenog mesa, ali i prenosom sa inficirane trudnice na fetus,  zbog čega žene koje su u drugom stanju osjećaju strah od moguće zaraze toksoplazmom.

– Toksoplazma je oboljenje na koju čovjek može da stvori imunitet. Tako da su žene koje su bile u kontaktu sa oboljelim mačkama  stekle imunitet koji je sposoban da se odbrani od toksoplazme. Međutim, žene koje su trudne, a prije nisu imale kućnog ljubimca, odnosno nisu imale mačku, nije preporučljivo da je u toku trudnoće nabavljaju iz prostog razloga što njihov imunitet nije na zavidnom nivou da se odbrani od toksoplazme, a samim tim putem krvi postoji mogućnost prelaska oboljenja na plod što može dovesti  i do abortusa – tvrdi dr Egić.

30 do 40% žena koje se tokom trudnoće inficiraju imaće potomstvo sa kongenitalnim anomalijama. Rizik od transplacentalne infekcije raste sa 15% na 30% i 60% u zavisnosti da li se trudnica inficira u prvom, drugom ili trećem tromjesečju trudnoće.

maca i trudnica

Djeca kod koje se javljaju najmanja oštećenja jesu ona čije se majke inficiraju u trećem tromjesečju, trudnoće.

Ukoliko se trudnica inficira u prvom ili drugom tromjesečju trudnoće neophodno je primijeniti pravovremenu terapiju ili prekinuti trudnoću.

Otežavajuću okolnost predstavlja činjenica da inficirane trudnice najčešće nemaju nikakve simptome.

– Postoje dva tipa: akutna i hronična toksoplazmoza. U akutnoj su simptomi slične prehladi, tako da je to vrlo teško dijagnostifikovati; temperatura, letargija, bezvoljnost, dok u hroničnom toku nemamo nikakve simptome – objašnjavaju nam iz Vet-Centra.

Osobama koje imaju mačku u svome domaćinstvu preporučuje se da je odvedu  na veterinasrki pregled, s ciljem utvrđivanja postojanja toksoplazmoze.

– Toksoplazmoza se ustanovljava na taj način što se uzima feces mačke i u institucijama određenim za to radi se analiza. Pored toga, trebale bi se uraditi i imunološke analize, odnosno da se izvadi krv, i ako je pozitivan, za dvije sedmice radimo ponovo da se komparira – zaključuje dr Egić.

Ženama koje su u drugom stanju savjetuje se da njihovu mačku drže u kući, jer ako jedu kupovnu hranu, neće se zaraziti toksoplazmozom. Izbjegavjte mačke lutalice i one koje žive van kuće, nosite rukavice ako radite u bašti, dugo kuhajte ili pecite svako meso, te operite sav pribor koji je došao u dodir sa sirovim mesom.